Huurwoningmarkt: vullen de praatjes gaatjes?

Comeback. Je kon er afgelopen weken bijna niet omheen. De overheid gaat een groter deel van de vrije huursector reguleren en volgens Hugo de Jonge, minister Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening, neemt het Rijk de regie qua nationale ruimtelijke ordening terug.

Dit zijn de belangrijkste plannen uit het programma ‘Betaalbaar wonen’:

  1. Woningen in de vrije huursector gaan volgens het puntensysteem gereguleerd worden. Dit puntensysteem (Huurprijscheck) wordt al gebruikt in de sociale huursector (voor woningen met maandelijkse huurprijzen tot 763 euro) en geeft huizen punten aan de hand van bepaalde kenmerken, zoals de oppervlakte en het aantal kamers. Het is een beetje technisch, maar woningen tot en met 144 punten zijn zodoende ‘beschermd’ en mogen maximaal 763 euro per maand kosten.
  2. De Jonge wil dit puntensysteem nu oprekken tot ergens tussen de 1.000 (187 punten) en 1.250 euro (232 punten). Over de precieze bovengrens moet nog vergaderd worden, maar het is de bedoeling om zo’n 90 procent van alle huurwoningen te gaan beschermen.
  3. Ook de huurtoeslag gaat op de schop. Het is de bedoeling dat de toeslag helemaal inkomensafhankelijk wordt, in plaats van afhankelijk van de maandelijkse huurprijs. Momenteel is de huurtoeslag alleen beschikbaar voor huurwoningen met een maximale huur van 763 euro. Veel mensen huren echter gedwongen in de duurdere vrije huursector, en vallen hierdoor buiten de boot voor huurtoeslag. Verder wordt de leeftijdsgrens voor huurtoeslag verlaagd van 23 jaar naar 21 jaar en vallen servicekosten straks niet meer onder de regeling. De huurtoeslag gaat dus straks puur over de kale huurprijs.
  4. De plannen moeten vanaf 2024 ingaan. Het is nog onduidelijk of de doortrekking van het puntenstelstel alleen gaat gelden voor nieuwe huurcontracten, of ook voor bestaande contracten. De Jonge wil de nieuwe regels ook voor huidige huurders laten gelden, maar het is nog niet zeker of dit juridisch kan. Advocatenkantoor Hielkema & Co laat zien hoe de juridische onderbouwing van de plannen wankelt.

Waarom?

De nieuwe ingreep moet er voor zorgen dat meer woningen volgens het puntensysteem beschermd worden en dat verhuurders dus niet meer zelf de hoogte van de huur kunnen bepalen. Minister De Jonge noemt de ingreep in gesprek met NU.nl “rigoureus”, maar wel gerechtvaardigd. Volgens hem wordt er momenteel veel misbruik van de woningschaarste gemaakt, met torenhoge huren als gevolg. Er wordt in het programma ‘Betaalbaar wonen’ vooral over de bescherming van middeninkomens op de markt gesproken. Denk hierbij aan agenten, docenten en verpleegkundigen.

En nu?

Het is nu de vraag hoe de invoering van het programma gaat uitpakken. De Jonge wil bijvoorbeeld deze zomer nog een wet aannemen waardoor gemeentes meer grip krijgen op de verhuur in hun stad. Het moet bijvoorbeeld mogelijk worden om in bepaalde wijken en/of gemeenten voorwaarden voor de verhuur op te leggen.
Verder wil De Jonge een landelijke wet maken om ervoor te zorgen dat verhuurders zich aan het puntenstelsel gaan houden. Voordat het zo ver is, moet er nog een hoop worden uitgezocht. In het programma staat bijvoorbeeld dat het wél aantrekkelijk moet blijven voor investeerders (zoals pensioenfondsen) om te blijven investeren in woningbouw.

Reacties

“Een hoognodige stap”, zo noemt de Woonbond de plannen van De Jonge. Directeur Zeno Winkels zegt in gesprek met de NOS dat de plannen meer huurders gaan beschermen tegen “woekerprijzen” die “compleet losstaan van de kwaliteit van een woning.”

Wel had Winkels liever gezien dat het puntensysteem zou gaan gelden tot 1350, zodat nog meer woningen onder het nieuwe systeem gaan vallen.

IVBN, de Nederlandse brancheorganisatie voor institutionele vastgoedbeleggers, kan “uit de voeten” met “een bepaalde mate van regulering en het doortrekken van het puntensysteem”, vertelt woordvoerder Elisa Bontrop tegen de NOS. Bontrop waarschuwt dat de maatregelen ervoor kunnen zorgen dat het minder aantrekkelijk wordt om nieuwe huurwoningen te bouwen. Volgens de IVBN verslechtert hierdoor mogelijk het investeringsklimaat, waardoor institutionele beleggers minder geneigd zouden zijn om nieuwe woningen te bouwen. Verhuurder Heimstaden zegt bijvoorbeeld dat de nieuwe regels voor een infarct gaan zorgen.

Nog meer reacties

Stichting Woon, dat opkomt voor de belangen van huurders in Amsterdam, noemt dit argument “onzin”. Woordvoerder Tjerk Dalhuisen: “Ook met dit soort huren kun je een prima rendement halen. Je haalt alleen de excessieve rendementen eruit. En dat is niet erg, toch? Een normaal rendement is ook goed.”

In een analyse schrijft Trouw  (€) dat de plannen van De Jonge alleen gaan werken als huurders ook daadwerkelijk hun recht kunnen halen. De krant schrijft dat het afdwingen van een lagere huur via de Huurcommissie momenteel allesbehalve simpel is, mede door de scheve machtsverhouding tussen huurders en verhuurders.

Verder schrijft Trouw (€) dat de nieuwe plannen “desastreus” kunnen uitpakken voor zo’n 700.000 huishoudens die nu in een sociale huurwoning wonen. Volgens Aedes, de vereniging van woningcorporaties, dreigt hun toeslag namelijk flink omlaag te gaan.

Meld je aan voor Brycks, dé gratis vastgoednieuwsbrief

Vastgoed in 5 minuten

Gratis nieuwsbrief over vastgoed: huizenmarkt, duurzaamheid, smart cities, kantoren en PropTech.

Nieuwste artikelen

- Advertisement - spot_img

Ook interessant